Kung nasa Canada ka at naghahanap ng Western Harvester Ants, tingnan ang mga ito rito. Kung nasa US ka, hanapin ang mga ito rito.
Ang Pogonomyrmex Occidentalis ay isang uri ng langgam na halos hindi kailanman matatagpuan sa labas ng mga lugar na walang gaanong halaman at, sa kabila ng reputasyon nitong langgam na pang-disyerto, ay hindi kailanman matatagpuan sa ganap na tuyong tirahan. Gayunman, maaari itong gumawa ng pugad sa maraming iba pang lugar, kadalasan sa mga damuhang nasa matataas na lugar.
Paalala ng may-akda: Kabilang ang mga ito sa pinakamalaki at pinakaaktibong langgam na maaaring alagaan ng isang tagapag-alaga ng langgam sa Canada. Sa ligaw, mahalagang pinagkukunan ng pagkain ng maraming iba pang uri ng langgam at butiki ang mga patay nilang manggagawa (Myrmecocystus mexicanus, isa lamang sa mga halimbawa). Mag-ingat, kilala silang madaling magalit, na mabuti naman para sa pagmamasid! Ang pinakakaraniwang daglat para sa kanila ay ‘Pogo’, na gagamitin sa natitirang bahagi ng dokumentong ito.
Bago magsimula, tiyaking mayroon kang kahit isang supot ng mga buto ng sunflower o mga butong walang pampalasa at likas ang lasa, na handa mong durugin gamit ang almires at pambayo (almond, mani, atbp.)
Taksonomiya
-Pamilya: Formicidae
--Subpamilya: Myrmicidae
---Henus: Pogonomyrmex
----Espesye: P. Occidentalis
-----Tribo: Pogonomyrmecini
Pangunahing impormasyon
Pinagmulan: Hilagang Amerika; kasama ang ilan pang subspecies (Salinus, owyheei), mas bihira sila sa Canada.
Tirahan: Pinakamahalaga sa kanila ang halumigmig at init. Lubhang mapanira ang mga Pogo at gumagawa sila ng mga pugad gamit ang anumang makikita nila upang sumalo ng init mula sa araw, kadalasan ay lupa at graba. Madalas silang matagpuan sa malalawak na kapatagan at aktibo nilang inaalis ang karamihan ng mga halaman sa paligid ng kanilang mga bunton. Mas gusto nila ang malambot at madaling hukaying lupa, at naghuhukay sila nang hanggang 2 metro habang naghahanap ng halumigmig.
Anyo ng kolonya: Monogynous; nagiging lubhang mailap ang kolonya at agresibo kapag lumampas na ito sa isang takdang bilang; mabilis din silang dumami.
Laki ng kolonya: Madalas matagpuan sa ligaw na may mahigit 20000 manggagawa
Edad ng kolonya: Naitalang nabubuhay nang hanggang 40 taon sa ligaw (inaasahang hindi bababa sa 10 taon sa pagkabihag); hindi alam ang aktuwal na pinakamataas na edad na maaabot ng isang reyna. Maaaring kailanganin ng reyna ang dagdag (maramihang) na pagpaparis sa panahon ng nuptial flight upang manatiling mayabong nang ganito katagal.
Pagtatag ng kolonya: Semi-Claustral; humihinto sa pangangaso ang reyna kapag dumating na ang mga manggagawa, ngunit napakaaktibo niya hanggang sa panahong iyon, at nangongolekta pa nga ng maraming buto at bangkay ng insekto bago isara ang butas patungo sa kanyang lungga nang ilang araw.
Mga manggagawa: Monomorphic; malaki ang pagkakaiba ng laki ng unang henerasyon at ng mga susunod na henerasyon, at naaapektuhan din ito ng nutrisyon.
Mga laki ng pugad: Magsimula sa maliit na pugad at maliit na outworld, at maaari itong lumaki nang husto habang nahihinog ang kolonya. Palakihin ang mga pugad kung kinakailangan ayon sa kasalukuyang laki ng kolonya. Inirerekomenda ang pugad na matibay laban sa mapanirang uri.
Pagpapakain: Kayang mabuhay ng Pogo sa mga buto at tubig lamang, kaya napakasimple at madali silang pakainin. Maaaring bigyan ang isang mature na kolonya ng maraming buto at tubig, at hindi sila alalahanin nang ilang araw. Sa ligaw, nag-iimbak ang Pogonomyrmex ng maraming buto sa kanilang pugad (mga tuyong lugar) at dinadala ang mas matitigas na buto sa mga mamasa-masang bahagi hanggang lumambot o kusang mabiyak ang mga ito. Tumatanggap din sila ng karaniwang mga protinang inaasahan sa isang kolonya ng langgam, pati na ng mga asukal. Kapansin-pansing hindi sila gaanong mahilig sa mga likidong asukal, at hindi nila gusto ang pulot gaya ng ibang langgam. Isang paraan para malutas ito ay bigyan sila ng mga hilaw na kubo ng brown sugar at patakan ito ng kaunting tubig nang ilang beses bawat linggo para tunawin ito. Mas gusto nilang may akses sa substrate upang mapangasiwaan ang mga likido.
Hibernation: 15-18 degrees sa loob ng 2 o 3 buwan pagkatapos ihinto ang pagpapakain sa kanila upang mapatigil ang pag-unlad ng kanilang brood. Maaaring laktawan ang hibernation kung pananatilihing mainit at busog sila.
Pagpaparami: Sa Agosto at Setyembre.
Paggalaw/kilos: Katamtaman ang bilis ng mga langgam na Pogonomyrmex at matatawag ko silang ‘sobrang masisigasig maghalukay’. Kilala silang sumira ng anumang bagay para makahanap ng pagkain o dagdag na halumigmig. Dinadala ng mga langgam sa pugad ang anumang maaaring gawing pagkain at gumagamit sila ng mga mamasa-masang lugar para muling mabasa ang posibleng mapagkukunan ng pagkain o mga patay na insekto. Palaban sila at aatakehin nila ang mga sipit at daliri kapag nilapitan, sa halip na tumakas. Kahawig ng tibo ng putakti ang sakit na dulot ng kanilang kagat, pero mas mahina ito at nagdudulot ng bahagyang pananakit at pamamanhid. Sa ligaw, hindi babalik sa pugad ang manggagawang langgam na naghahanap ng pagkain hangga't wala itong nahahanap, at kaya nitong maglakad nang malalayong distansya. Kilala ang mga Pogo sa pagtatakip ng salamin ng pormikaryo gamit ang mga kalat para makagawa sila ng pugad sa tabi nito. Mahina silang umakyat at madaling pigilan, pero dahil dito ay ayaw na ayaw nila sa mga pugad na may patag na ibabaw. Pakikialaman nila ang anumang kaya nilang galawin sa lugar na kanilang sinisiyasat.
Hitsura/Kulay
Mga manggagawa: Dilaw/kayumanggi hanggang pula/kayumanggi ang katawan.
Reyna: Dilaw/kayumanggi hanggang pula/kayumanggi ang katawan.
Mga lalaki: Maitim/kayumanggi ang katawan at dilaw/kahel-kayumanggi ang tiyan. Kahawig sila ng mga lalaki ng ibang myrmicinae kung titingnan mula sa itaas.
Laki
Mga manggagawa: Humigit-kumulang 6.5 hanggang 10 mm ang haba. Kapag nasa pinakamalaki na ang sukat, halos 85% ng laki ng reyna ang naaabot ng mga manggagawa.
Reyna: Hanggang 14 mm ang haba (11-14mm).
Mga lalaki: humigit-kumulang 9 hanggang 12 mm ang haba.
Tagal ng paglaki
Malaki ang pagkakaiba-iba nito depende sa init. Sa mas mataas na temperatura (30c) at kung sapat ang pagkain, wala pang isang buwan bago maging ganap na malaki ang langgam mula sa itlog.
Impormasyon tungkol sa pag-aalaga ng langgam
Inirerekomenda para sa mga nagsisimula: Oo, bagaman maaaring katamtamang mahirap silang alagaan sa simula kung hindi maganda ang kondisyon ng reyna, kaya kailangan ang pasensya. Kapag dumating na ang mga unang manggagawa, nagiging madali silang alagaan at isa pa nga sa pinakamadaling uri ng langgam na alagaan.
Inirerekomenda sa simula ang ilang mapagkakatiwalaang mapagkukunan ng binhi; mainam ang mga buto ng sunflower para sa mga ibon.
Temperatura: 23-33c. Mahilig sa init ang Pogo at umuunlad sila sa temperaturang hanggang 33c (hindi direktang init). Kapag mas mataas dito ang temperatura, inililipat nila nang bahagya palayo sa gitna ng pinagmumulan ng init ang mga inaalagaan nilang supling. Pinakamainam ang pabagu-bagong init, kaya initan lamang ang isang sulok/bahagi ng pugad.
Halumigmig: Kailangan ng hindi bababa sa 60%, at hanggang 90% o higit pa sa ilang bahagi. Gustong-gusto ng Pogo ang pabagu-bagong antas ng halumigmig dahil kailangan nila ng maraming halumigmig sa mataas na init, pero kailangan din nila ng mga tuyong lugar para pagtaguan ng mga buto, tuyong insekto, bangkay, atbp. Pinakamataas na halumigmig ang kailangan ng mga uod, lalo na sa simula. Ang sobrang baba ng halumigmig ay maaaring magdulot ng mga depekto sa mga bagong tumigas na manggagawa.
Mga uri ng pugad: Mas mainam ang mga sahig na parang lupa para sa mga bahaging mamasa-masa, maging sa test tube. Katanggap-tanggap ang karamihan ng materyales para sa panlabas na lugar. Tandaan na susubukang pira-pirasuhin ng Pogos ang anumang kaya nila at aayusin ang pugad gamit ang anumang makita nila, pati bulak. Maaaring magdulot sa kanila ng kaunting stress ang patag na ibabaw na nilalakaran.
Mga aksesorya ng formicarium: Kailangang may pinagmumulan ng init (heating mat, heating cable o heat lamp).
Uri ng substrate: Hindi mahusay umakyat ang uring ito, kaya malaking tulong ang anumang uri ng substrate o makatotohanang pagkakaayos sa formicarium at sa panlabas na lugar (malaking tulong sa kanila ang manipis na sapin ng pinaghalong buhangin at lupa). Mapipigilan sila ng salamin o plastik, na may kaunting fluon (mas gumagaling silang kumapit kapag may lupa, at aktibo nilang susubukang padaliin ang pagkapit sa madudulas na ibabaw).
Ugali/Pagkilos
Ang Pogonomyrmex occidentalis ay isang malaking langgam na mabilis dumami at may napakabangis na ugali. Karaniwan silang aktibo sa gabi at napakamaingat sa simula, pero nagiging mga bola ng poot at kumpiyansa habang dumarami. Unti-unti silang tumatanggap ng mas maraming kakaibang pagkain habang dumarami at lumalaki ang pangangailangan nila. Madali silang ilipat, hindi tulad ng maraming langgam. Ang sikreto ay hayaang matuyo ang lumang pugad, saka gumamit ng malamig na bagay (mga ice pack, atbp.) para maging hindi kaaya-aya sa kanila ang dating lugar. Susubukan ng mga langgam na ito na kagatin ang lahat kahit minsan lang, kaya mahalagang mag-ingat sa mga ibinibigay sa kanila. Minsan, binigyan ko sila ng piraso ng uling na nababalutan ng mga springtail, pero kalahating piraso na lang ng uling ang natira at nagkalat ang uling na ginagamit nilang substrate. Ay… wala na ring mga springtail.
Karagdagang impormasyon tungkol sa pag-aalaga ng mga langgam
Hindi mainam na panimula sa kolonya ng Pogo ang bakanteng test tube na may bulak: mai-stress siya sa madulas na sahig, magpapanic siya dahil sa palaging liwanag, at hindi sapat ang karaniwang halumigmig para sa kanya. Maaaring gamitin ng reyna ang dumi niya sa salamin para magkaroon ng mas mahusay na kapit.
Dapat madilim, mainit-init, at napakaalinsangan ang lugar na pugad nila (mainam kung may bahagyang pagkakaiba-iba sa halumigmig; mahusay dito ang tubong kawayan). Isaalang-alang ang paglalagay ng kaunting lupa sa tubo, sa tabi ng bulak, at maaaring itulak nang kaunti ang bulak (mag-ingat na huwag bahain). Kailangan ang substrate para maging komportable ang reyna; maaari rin niya itong gamitin para sipsipin ang asukal o mga likido, o para isara ang pasukan. Kung gagamit ng tubong kawayan, dapat ilipat ang mga langgam bago umabot sa 30 ang bilang nila, dahil kaya nilang sirain ang tubo mula sa loob at maaari itong tuluyang magdulot ng pagbaha.
Inirerekomendang bigyan ng maliit na lugar sa labas ng pugad ang reyna, dahil mangangaso siya (madalas sa gabi sa simula) ng anumang pagkaing makakaya niyang makuha. Malaking tulong ang mag-iwan doon ng ilang buto (magandang gamitin ang maliliit na piraso ng buto ng sunflower). Tandaan na dapat palitan ang mga hilaw na buto pagkalipas ng isang linggo, dahil kapag nagsimulang magkaroon ng amag, mas mabilis mabulok ang mga susunod na buto. Maaari ring gumamit ng iba pang buto, pero mariing inirerekomendang biyakin muna ang mga ito, o gawing maliliit na piraso kung malalaki ang mga buto gaya ng almendras.
Hindi mahusay umakyat ang mga Pogo, kaya iwasang bigyan sila ng mga lalagyan ng likido, lalo na kung walang substrate na maaari nilang itambak dito. Madali silang malunod, karaniwan dahil naiipit sila sa likido at wala silang mahawakan para makaahon.
Nalalapat din ito sa patayong tubo ng pugad. Kung maingat na pahiran ng kaunting halo ng lupa at buhangin ang buong haba ng tubo gamit ang cotton swab, magkakaroon sila ng madaling akyatin na ibabaw. Inirerekomendang maglagay ng maliit na bato o matibay na bagay na hindi madaling gumalaw, na maaari nilang tapakan para makalabas sa tubo.
Mga buto ang pangunahing pagkain nila; maaari silang palakihin nang buo at buto at tubig lamang ang ipakain. Kapag sapat na ang mga manggagawa sa kolonya, maaaring gumamit ng mga butong hindi pa nabubuksan (gaya ng maliit na halo ng mga buto para sa budgie); dadalhin ito ng mga manggagawa sa mamasa-masang lugar at bubuksan. Inirerekomendang durugin kahit bahagya ang malalaking mani, kung hindi ay gugugol ng ilang araw ang mga manggagawa sa pagbiyak sa mga ito. Malalakas ang kanilang mga mandible, at kakaunti lamang ang hindi nila kayang basagin. Magagamit lamang ang mga butong matigas ang balat at mas malaki sa kaya nilang buhatin kung madadala nila ang mga ito sa mamasa-masang lugar, kaya karaniwan ay hindi ito inirerekomenda (maliban kung nabiyak na).
Isa sa mga pinakakawili-wiling katangian ng Pogonomyrmex ang pagiging hyper-scavenger ng mga ito. Isa sa mga pinakakawili-wili nilang gawi ang pagtanggap ng pinatuyong pagkain at pagdadala nito sa mga mapagkukunan ng halumigmig upang muling mabasa, kapag kaya nila. Dahil dito, tumatanggap sila ng maraming pagkaing hindi pinapansin ng ibang langgam, at maaari silang pakainin ng halo ng mga pinatuyong insekto (mas mainam kapag malaki na sila).
Kapag nililinis ang basurang iniiwan ng mga langgam, maaari mong samantalahin ang hirap nilang umakyat. Ihilig ang isang bagay na makinis ang ibabaw sa ibabaw ng kanilang pugad, ibuhos dito ang basura, saka itagilid ito at dahan-dahang alisin ang mga manggagawang nakakapit pa rin.
Kung tunay na naturalistikong setup ang gusto mo, mainam ang Pogo para rito dahil napakaaktibo ng mga ito at hindi madaling makalabas dito. Mag-ingat lang sa mga materyales na gagamitin.
Madaling masanay ang Pogonomyrmex sa liwanag, kahit sa murang edad, pero inirerekomendang hintaying dumating muna ang mga unang manggagawa upang hindi ma-stress ang reyna. Hindi sila gaanong maaabala ng maikling pagkakabilad sa maliwanag na ilaw.
Madaling isipin ang Pogonomyrmex bilang isang tagalinis ng mga labi sa tuyong lupain. Susubukan nilang kainin ang lahat ng makita nila at durugin ang anumang matagpuan nila habang naghahanap ng pagkain.
Hindi agad tutusok ang mga manggagawa kapag gumapang sila sa iyo, dahil nagsisiyasat muna sila sa halip na umatake ng target. Madali silang pulutin o alugin para mahulog. Gayunman, lubos na inirerekomenda ang paggamit ng sipit sa anumang paghawak, pero kakagatin nila ang mga ito.
Sinusubukan ko nang gawing mapagkukunan ng sustansiya para sa ibang langgam ang mga patay na manggagawang Pogonomyrmex, at maganda naman ang mga resulta sa ngayon.
Ang tunay na hamon sa pag-aalaga sa uring ito ay ang espasyo at tirahan. Malalaki sila, mabilis dumami, at mapanirang maliliit na pulang halimaw na walang kinatatakutan.
Pagkain at Nutrisyon
Paalala: Malusog ang Pogo kapag sari-sari ang kinakain nito. Mas maikli pa ang ilista ang mga pagkaing hindi nila tinatanggap.
Mga Asukal
Di-gaya ng karamihan sa mga langgam, hindi gaanong mahilig ang Pogo sa tubig na may asukal at pulot (marahil dahil sa takot malunod), at madalas nilang tinatakpan ng substrate ang mga ito. Paminsan-minsan, nagdadala sila ng maliliit na bolang asukal papunta sa pugad. Dahil dito, madali nilang nauubos ang laman ng isang painuman ng tubig sa loob ng isang oras. Mukhang gusto nila ang hilaw na brown sugar cubes na unti-unting binabasa muli gamit ang ilang patak ng tubig. Maaari ring matugunan ang karamihan sa pangangailangan nila sa carbohydrate sa pamamagitan ng mga buto. (Paborito nila ang mga buto ng dandelion)
Handang tumanggap ang Pogonomyrmex ng iba't ibang pagkain, at maaari rin silang kumuha ng carbohydrate mula sa mga di-pangkaraniwang mapagkukunan gaya ng tinapay, harina, mais na giniling, at oatmeal.
Mukhang mas gusto nilang lagyan ng substrate ang mga prutas at unti-unting himayin ang mga ito bago itapon sa basura.
Protina
Karamihan sa mga protinang kailangan ng Pogonomyrmex ay nakukuha nila sa mga buto, pero kahanga-hanga ang nagagawa ng iba't ibang mapagkukunan ng sustansya sa paglaki at laki nila.
Medyo natatangi ang Pogo dahil sa dami ng mapagkukunan ng protina na tinatanggap nila. Ang Tetramorium lamang ang alam kong may ganitong katangian. Tinatanggap nila ang mga buhay at pinatuyong insekto (mas mabuti pa ring ibabad muli sa tubig ang mga ito), mga patay na insekto, keso, gatas, fish flakes, fish pellets, at iba pa. Paminsan-minsan, pinakakain ko rin sila ng karne o sausage.
Binuo at isinulat ang gabay na ito ni Hugmaster mula sa Discord server na 'Canadian Ant-Keepers', na matatagpuan dito. https://discord.gg/tDP8qQgRzq
Nai-post ang gabay na ito sa pahintulot ng mga may-akda. Matatagpuan dito ang orihinal na artikulo. Nag-edit din ako ng ilang bahagi batay sa sarili kong mga obserbasyon